Terug naar Info Corona pagina

 

FAQ - Tijdelijke werkloosheid (update 10/11/2020)

De federale regering heeft op 6 november 2020 beslist om de vereenvoudigde procedure voor tijdelijke werkloosheid opnieuw in te voeren voor alle werkgevers en werknemers van 1 oktober 2020 tot en met 31 maart 2021. Bijgevolg kan alle tijdelijke werkloosheid te wijten aan het coronavirus opnieuw beschouwd worden als tijdelijke werkloosheid wegens overmacht corona. Het is van geen belang of de werkgever erkend is als een uitzonderlijk hard getroffen onderneming.


Voor wie is de vereenvoudigde regeling van toepassing?


De vereenvoudigde regeling is opnieuw van toepassing op alle bedrijven. Vanaf 1 september 2020 was deze regeling beperkt tot de ondernemingen die uitzonderlijk hard getroffen waren (= onderneming die in het 2e kwartaal 2020 minstens 20% dagen tijdelijke werkloosheid kon aantonen). Op 6 november 2020 besliste de regering om de regeling opnieuw open te stellen voor alle bedrijven en dit met terugwerkende kracht vanaf 1 oktober 2020 tot en met 31 maart 2021.

De regeling geldt zowel voor arbeiders als voor bedienden. Ook leerlingen die een alternerende opleiding volgen (leerlingen met een Overeenkomst Alternerende Opleiding in de Vlaamse Gemeenschap en leerlingen met een alternerende overeenkomst in de Franse Gemeenschap) kunnen in dit kader uitkeringen voor tijdelijke werkloosheid ontvangen.


Voor welke redenen kan tijdelijke werkloosheid corona ingevoerd worden?


Tijdelijke werkloosheid overmacht corona kan ingevoerd worden voor alle gevallen te wijten aan het coronavirus. Ook gebrek aan werk gelinkt aan het coronavirus valt dus hieronder Men hoeft hiervoor niet terug te vallen op economische werkloosheid. Beroep op tijdelijke werkloosheid overmacht corona betekent niet dat het bedrijf zijn activiteiten moet stopzetten. Sommige werknemers kunnen in tijdelijke werkloosheid overmacht worden geplaatst, terwijl anderen nog aan het werk zijn. Arbeidsdagen kunnen afgewisseld worden met dagen overmacht.

Tijdelijke werkloosheid overmacht corona is ook mogelijk voor de volgende specifieke motieven:

  • Werknemers die niet ziek zijn, maar die thuis in quarantaine moeten blijven
  • Werknemers die niet kunnen werken omwille van de opvang van een kind omdat de crèche, de school of het opvangcentrum voor gehandicapten gesloten is door een maatregel om de verspreiding van het coronavirus te beperken
  • Werknemers die niet kunnen werken omwille van de opvang van een kind omdat het kind in quarantaine is

Voor deze specifieke motieven moet de werknemer zijn werkgever, naargelang de situatie één van de volgende attesten bezorgen: een quarantaineattest, een bewijs dat geldt als quarantaineattest (bijv. sms uitgaand van contact tracing) of attest sluiting corona van de school, de crèche of het opvangcentrum voor gehandicapten. De werkgever moet deze attesten of bewijzen niet overmaken aan de RVA. Hij moet ze wel ter beschikking houden worden met het oog op eventuele controle achteraf door de RVA.


Wat in geval van weerverlet?


Wanneer de arbeiders niet kunnen werken wegens weerverlet, dan kan er geen tijdelijke werkloosheid overmacht toegepast worden (geen link met de coronacrisis). In dat geval moet de werkgever gebruik maken van tijdelijke werkloosheid weerverlet volgens de normale regels (melding 1e effectieve werkloosheidsdag in de maand, ook als er voorafgaand al dagen tijdelijke werkloosheid overmacht zijn geweest). De vrijstelling inzake het afleveren, bij zich hebben en invullen van de controlekaarten blijft wel van toepassing. 


Wat indien de arbeidsprestaties geen volledige arbeidsdag in beslag nemen (bv. een dringende interventie van enkele uren)?


De regel dat tijdelijke werkloosheid slechts kan aangevraagd worden voor volledige dagen blijft gelden. Indien een werknemer arbeidsprestaties moet leveren kan hij voor die dag geen uitkering meer ontvangen. Probeer in dergelijk geval de interventies te bundelen om de arbeidsdag maximaal in te vullen. In geval van nachtelijke interventies is enkel de dag waarop de arbeidsprestatie een aanvang neemt, niet vergoedbaar voor de tijdelijke werkloosheid (bv. interventie van 22u tot 3u: de dag waarop men is beginnen werken is niet vergoedbaar, de dag erop blijft wel vergoedbaar indien geen andere prestaties).


Moeten mijn werknemers eerst hun overuren opnemen?


In tegenstelling met economische werkloosheid moeten de werknemers bij overmacht niet eerst hun overuren recupereren alvorens ze tijdelijk werkloos kunnen gesteld worden. 


Moet de werkgever zijn werknemer vooraf in kennis stellen van de tijdelijke werkloosheid overmacht?


Wanneer de werkgever zich ten aanzien van zijn werknemer beroept op de schorsing van de uitvoering van de arbeidsovereenkomst omwille van een situatie van tijdelijke overmacht die het gevolg is van de COVID-19-epidemie en hem om die reden tijdelijk werkloos stelt, moet hij deze werknemer hiervan voorafgaandelijk informeren. Indien de werkgever deze formaliteit niet naleeft, kan hij gehouden zijn het normale loon te betalen voor de werkloosheidsdagen waarover de werknemer niet tijdig in kennis is gesteld! 

De kennisgeving moet gebeuren ten laatste op de dag voorafgaand aan de ingangsdatum van de tijdelijke werkloosheid, en in ieder geval voordat de werknemer zich naar het werk begeeft. De kennisgeving moet de periode vermelden (begin- en einddatum) waarin de werknemer tijdelijk werkloos zal zijn en de dagen of het aantal dagen waarop de werknemer tijdelijk werkloos wordt gesteld. In geval van een regeling van gedeeltelijke arbeid, moeten ook de dagen of het aantal dagen waarop de werknemer geacht wordt arbeidsprestaties te leveren vermeld worden. In geval van wijziging moet een nieuwe kennisgeving gebeuren. De werkgever kan de werknemer ook te allen tijde terugroepen uit de tijdelijke werkloosheid.

Er is niet bepaald niet op welke wijze de kennisgeving moet gebeuren. Het kan dus op gelijk welke manier gebeuren (mail, SMS, WhatsApp, …). Gelet op de mogelijke sanctie (betalen van het normaal loon) wordt de kennisgeving best schriftelijk gedaan om een bewijs te hebben dat de formaliteit is nageleefd! De kennisgeving mag ook collectief gebeuren (via aanplakking), maar dan moet het voor elke werknemer duidelijk zijn aan welke regeling hij is onderworpen.

U vindt hier een model van kennisgeving. De werkgever is ook gehouden de werknemers te informeren over de formaliteiten die zij moeten vervullen om een werkloosheidsuitkering te bekomen (zie hierna: formaliteiten werknemer).

Als de werknemer zich beroept op overmacht (quarantaine, sluiting school) moet de werkgever uiteraard geen kennisgeving doen, maar moet de werknemer de werkgever verwittigen.


Welke formaliteiten moet men ten aanzien van de RVA vervullen om van de vereenvoudigde regeling tijdelijk werkloosheid overmacht gebruik te maken?


Naar de RVA toe moet er geen voorafgaandelijke aangifte of mededeling eerste werkloosheidsdag gedaan worden. Het enige wat moet gebeuren is de aangifte op het einde van de maand van de dagen en uren tijdelijke werkloosheid (elektronische aangifte sociaal risico: werkloosheid – scenario 5) In de regel verloopt deze aangifte via het sociaal secretariaat. Het is belangrijk dat uw sociaal secretariaat zo snel mogelijk over de gegevens voor de loonberekening beschikt, zodat zij op hun beurt zo snel mogelijk de aangifte kunnen doen. Hoe sneller de aangifte, hoe sneller uw werknemers zullen vergoed worden. U hoeft zelfs niet te wachten tot op het einde van de maand. Zodra alle gegevens tot het einde van de maand gekend zijn, kan u ze overmaken.


Moet ik documenten afleveren aan de werknemers?


De werkgever is vrijgesteld van het bezorgen van een controlekaart C3.2A aan zijn werknemers. De werknemers zijn op hun beurt vrijgesteld van het bij zich hebben en invullen van de controlekaart. Deze vrijstellingen geldt ook voor de werkgevers van het PC 124 en de arbeiders die zij tewerkstellen. 

De vrijstelling inzake het afleveren, bij zich hebben en invullen van de controlekaart geldt ongeacht het motief van de tijdelijke werkloosheid (dus ook bijv. bij weerverlet).


Moeten mijn werknemers bepaalde formaliteiten vervullen?


De werknemer moet geen formaliteiten vervullen, behoudens wanneer het de eerste maal zou zijn dat u hem tijdelijk werkloos stelt (of indien het langer dan 3 jaar geleden is dat hij tijdelijk werkloos is geweest). In dat geval moet de werknemer eenmalig een uitkeringsaanvraag indienen bij de uitbetalingsinstelling van zijn keuze (vakbond of hulpkas). Dit gebeurt via het formulier C3.2-WERKNEMER-CORONA. Dit formulier is beschikbaar op de website van de uitbetalingsinstellingen die ook instructies bevatten over het online indienen van de aanvraag.

Andere werknemers die al tijdelijk werkloos zijn geweest hoeven niets te doen, zij zullen automatisch hun uitkering ontvangen. Ook op het einde van de maand moeten ze geen controlekaart indienen bij hun uitbetalingsinstelling (vrijstelling controlekaart).


Hebben al mijn werknemers recht op een uitkering?


Werknemers in tijdelijke werkloosheid wegens overmacht zijn vrijgesteld van wachttijd. Ze hebben dus onmiddellijk recht op uitkeringen zonder dat ze eerst een aantal dagen arbeid in loondienst of gelijkgestelde dagen moeten bewijzen.


Hoeveel bedraagt de uitkering?


De werknemers ontvangen in geval van tijdelijke werkloosheid wegens overmacht:

  • De hoofduitkering van de RVA (= 70% van het brutoloon, maar geplafonneerd; de hoofduitkering bedraagt maximaal 74,17 euro/dag)
  • De aanvullende corona-uitkering van de RVA (= 5,63 euro/dag)

Een arbeider PC 124 ontvangt daarbovenop ook nog de sectorale aanvullende vergoeding (de zgn. “vergoeding-bouw”), als hij rechthebbende is. Het bedrag hiervan verschilt in functie van de categorie waartoe de arbeider behoort:

  • Voor arbeider cat. I: 6,34 euro/dag
  • Voor arbeider cat. IA: 6,66 euro/dag
  • Voor arbeider cat. II: 7,63 euro/dag
  • Voor arbeider cat. IIA: 8,02 euro/dag
  • Voor arbeider cat. III: 10,08 euro/dag
  • Voor arbeider cat. IV en hoger: 10,85 euro/dag

Om recht te hebben op de aanvulling van Constructiv moet de arbeider in het bezit van de legitimatiekaart-rechthebbende voor het lopende dienstjaar (1/10/20-30/9/21). Dit betekent dat hij voorafgaand voldoende prestaties moet tellen in de sector (huidige legitimatiekaart is gebaseerd op de prestaties in 2019 in de sector; onder bepaalde voorwaarden kan een rechthebbende kaart bij gelijkstelling bekomen worden, bv. door arbeiders die nieuw zijn in de sector).

In een dienstjaar heeft een arbeider recht op een aanvulling voor maximaal 60 dagen (te rekenen in het 6-dagenstelsel) voor alle types van tijdelijke werkloosheid samen. Constructiv besliste echter om in het dienstjaar 1/10/20-30/9/21 de toegekende aanvullende vergoeding bij tijdelijke werkloosheid overmacht corona niet in mindering te brengen op het krediet van 60 dagen. 

De aanvulling wordt betaald door de uitbetalingsinstellingen (vakbond/hulpkas) op hetzelfde ogenblik als de hoofduitkeringen.

De vermelde bedragen zijn allemaal brutobedragen in het 6-dagenstelsel (dus bij een volledige week werkloosheid te vermenigvuldigen met 6). Bij de uitbetaling wordt een (verminderde) bedrijfsvoorheffing van 15% ingehouden.


Mag ik als werkgever zelf bijkomend nog een supplement toekennen?


Er is wettelijk geen verplichting om een aanvullende vergoeding toe te kennen. Er is sowieso de aanvullende corona-uitkering van de RVA (5,63 euro/dag) en de eventuele sectorale aanvullende vergoeding, maar niets belet dat de werkgever bovenop nog een aanvullende vergoeding toekent (is vrij van sociale zekerheid zolang ze aanvullend blijft; we verwijzen hiervoor naar de RSZ-instructies).


Wat indien de tijdelijke werkloosheid samenvalt met ziekte?


Als tijdelijke werkloosheid ingevolge het coronavirus samenvalt met ziekte, heeft de betrokkene geen recht op uitkeringen tijdelijke werkloosheid. Als werkgever bent u evenmin gewaarborgd loon verschuldigd. Betrokkene zal worden vergoed door zijn mutualiteit. Als werkgever zal u de nodige inlichtingen via de aangifte sociaal risico uitkeringen moeten overmaken (vroegere inlichtingenblad).


Is onderaanneming toegelaten bij tijdelijke werkloosheid overmacht?


Bij tijdelijke werkloosheid overmacht corona geldt een verbod van onderaanneming. De werkgever mag het werk dat normaal verricht wordt door de werknemers in tijdelijke werkloosheid overmacht, niet uitbesteden aan derden of laten uitvoeren door studenten. Het verbod geldt echter niet als de tijdelijke werkloosheid het gevolg is van het feit dat de werknemer in quarantaine is geplaatst.